Status prawny i zawody
Położenie prawne i pozycja społeczna Żydów europejskich różni się często mocno w zależności od tego na jakim terytorium władzy zamieszkiwali.
Żydzi podporządkowani byli szczególnym prawom, które dawały im czasem więcej, czasem mniej praw, a w wielu przypadkach ograniczały ich wolność. Przez to Żydzi w Europie byli często obywatelami mniejszych praw.
Prawodawstwo żydowskie wywodzi się z wyobrażenia, że w przypadku Żydów, ze względu na czynniki religijne i kulturalne, a później i rasowe, chodzi o wyróżniającą się grupę ludności. Dlatego też ta grupa musiała być podporządkowana własnemu prawodawstwu. Szczególne prawa i obowiązki wzmocniły także tendencję, że Żydzi w Europie mieli inną pozycję społeczną niż chrześcijańskie społeczeństwo. Często żyli oddzieleni od reszty społeczeństwa, czasami w gettach
. To jednak nie było jednoznaczne z całkowitym odgraniczeniem. W różnorodny sposób dochodziło do kontaktów między Żydami i chrześcijanami.
Prawodawstwo żydowskie wywodzi się z wyobrażenia, że w przypadku Żydów, ze względu na czynniki religijne i kulturalne, a później i rasowe, chodzi o wyróżniającą się grupę ludności. Dlatego też ta grupa musiała być podporządkowana własnemu prawodawstwu. Szczególne prawa i obowiązki wzmocniły także tendencję, że Żydzi w Europie mieli inną pozycję społeczną niż chrześcijańskie społeczeństwo. Często żyli oddzieleni od reszty społeczeństwa, czasami w gettach
. To jednak nie było jednoznaczne z całkowitym odgraniczeniem. W różnorodny sposób dochodziło do kontaktów między Żydami i chrześcijanami.
Żydowscy tragarze w Warszawie, w oczekiwaniu na zatrudnienie; w czasach I wojny światowej.Fot: Żydowski Instytut Historyczny
Ograniczenia
Żydzi często wykonywali inne zawody. Do tego byli przymuszeni przez ograniczenia prawne, względnie przejmowali działalność, która była zabroniona chrześcijanom. I tak w średniowieczu wielu Żydów żyło z pożyczania pieniędzy, które chrześcijanom było zabronione. Co prawda do tego potrzebowali Żydów, jednak jednocześnie zarzucali im, że uprawiają lichwę – uprzedzenie, które ciągnie się za Żydami aż do najnowszych czasów. Innymi dziedzinami były handel bydłem, starociami, względnie ogólnie handel.
Freuchen Gans była pod koniec XVI i na początku XVII handlarką w Westfalii, odznaczała się dużą siłą przebicia i przeforsowała swoje prawa także przeciwko chrześcijańskiemu przeciwnikowi. Jak często to było trudne pokazuje przypadek handlarza Jacoba Kaufmana i jego przetrzymywanie w niewoli w zamku Lembeck w roku 1602. Rodzina Meijer z Bedum, małego miasteczka niedaleko Groningen, oraz Perlsteinowie z Dorsten odnosili sukcesy w handlu bydłem. Zajęcia obu tych rodzin zostaną przedstawione. W czasach nowożytnych Żydzi działali szczególnie w przemyśle i bankowości.












